Μια διαφορετική ματιά

Ελένη Πέννα

Ελένη Πέννα

 

Ως αφορμή για να γράψω αυτό το κείμενο, στάθηκε ένα πρόσφατο συμβάν, το οποιό ενώ αρχικά έμοιαζε συνηθισμένο έως αδιάφορο, αργότερα με γέμισε προβληματισμό.

Βρίσκομαι προ ολίγων ημερών στο αστικό μαζί με τρεις φίλες μου. Μια κοπέλα μας πλησιάζει και μας ρωτάει αν έχουμε να της δώσουμε ένα εισιτήριο. Μπερδεμένη, την ρωτάω αν χρειάζεται χρήματα για το εισιτήριο και της τα δίνω. Τότε αρχίζει να διηγείται μια ιστορία…

“Μου έκλεψαν το πορτοφόλι μέσα από τη τσάντα, είχα 80 ευρώ μέσα, μάλλον αποκοιμήθηκα μέσα στο λεωφορείο. Να, δείτε τη τσάντα μου!” (Ήταν λίγο σκισμένη στην άκρη.) “Τα είχα δουλέψει αυτά τα λεφτά. Τα είχα δουλέψει και μόλις τα πήρα. {…} Πρέπει να πάρω άλλο ένα αστικό μετά. Λέτε να μην κόψω εισιτήριο σε αυτό και να κόψω στο επόμενο;” (Σε αυτό το σημείο εγώ είμαι έτοιμη να της δώσω κι άλλα χρήματα.) {…} “Φαίνεται πολύ ότι έκλαιγα είναι κόκκινα τα μάτια μου; Και τώρα σε δουλειά πηγαίνω… {…} Σε ευχαριστώ πολύ για τη βοήθειά σου, δεν είναι όλοι το ίδιο καλοί, να σε κεράσω ένα καφέ (;!) όταν κατεβούμε για να σε ευχαριστήσω…”

Η κοπέλα απομακρύνεται και κάθεται μακριά μας. Εγώ είμαι ατάραχη, μονάχα λίγο κουρασμένη από τη πολυλογία της κοπέλας (με αποτέλεσμα να μη θυμάμαι τα λόγια της με κάθε λεπτομέρεια). Οι φίλες μου με κοιτάνε παραξενεμένες. Αναρωτιούνται πώς είναι δυνατόν να μη κατάλαβα ότι η κοπέλα είναι ναρκομανής.

Σε αυτό το σημείο ξεκινάει μια μακροσκελής περιγραφή της εμφάνισης της κοπέλας. Τα μάτια της πρησμένα και μελανιασμένα. Οι κόρες των ματιών της γυαλίζουν. Τα δόντια της κιτρινισμένα, τα χέρια και τα νύχια της το ίδιο, τα ρούχα της βρόμικα. Ο βηματισμός της αδύναμος, με πόδια λυγισμένα. Ακόμα και η ομιλία της, σύμφωνα με τις φίλες μου, ήταν περίεργη, καθώς δυσκολευόταν στην άρθρωση.

Όλα τα παραπάνω μου διέφυγαν. Συχνά μου συμβαίνει να μη παρατηρώ την εξωτερική εμφάνιση του συνομιλητή μου. Το μόνο που πρόσεξα ήταν τα μάτια της και η απόγνωση στο βλέμμα της. Ήταν λοιπόν τόσο αθώα, έως αφελής η αντιμετώπισή μου, ή ήταν οι φίλες μου καχύποπτες; Ζούμε σε μια κοινωνία στην οποία τίποτε δεν είναι τόσο απλό και αθώο όσο ίσως φαίνεται. Τα πάντα και οι πάντες περνάνε από ένα αόρατο κόσκινο, αυτό των γύρω του. Η εμπιστοσύνη μας προς στον συνάνθρωπο είναι μηδενική. Θα μπορούσε κάποιος περισσότερο κυνικός να ισχυριστεί πως διαφορετικά δε γίνεται να επιβιώσεις. Η κριτική που ασκούμε στους άλλους- συχνά λόγω της εμφάνισής τους- τεράστια.

Όσο σκεφτόμουν τις παρατηρήσεις των φίλων μου, κατέληξα ότι μάλλον είχαν δίκιο. Υπήρχαν άλλωστε κι άλλες ενδείξεις, τις οποίες είχα προσπεράσει. Το γεγονός ότι δεν έκοψε τελικά εισιτήριο είναι μία από αυτές. Επίσης, μου πρότεινε να με κεράσει για καφέ, ενώ δεν είχε λεφτά, πράγμα που φανερώνει πως το μυαλό της ήταν θολωμένο.

Εκείνη τη στιγμή απογοητεύτηκα με τον εαυτό μου, γιατί ενώ αρχικά νόμισα ότι είχα βοηθήσει τη κοπέλα, τελικά μάλλον την έβλαψα. Έπειτα συλλογίστηκα ότι ακόμα κι αν δεν της έδινα χρήματα, θα το έκανε κάποιος άλλος. Ποιά πρέπει άραγε να είναι η στάση μας απέναντι σε αυτούς τους ανθρώπους; Το να δώσεις χρήματα σε ένα άτομο εξαρτημένο από ναρκωτικές ουσίες σίγουρα δε θα τον ωφελήσει, ούτε και το αντίθετο όμως θα τον ωφελήσει σε κάτι. Ποιά είναι η ευθύνη μας απέναντί τους; Μεγάλη. Μεγάλη είναι η ευθύνη του κάθε ανθρώπου, μεγάλη είναι και  η ευθύνη της πολιτείας. Ευθύνη και καθήκον όλων μας να βοηθήσουμε τους συνανθρώπους μας να ξεφύγουν από αυτή τη κατάσταση, μέσω της απεξάρτησης. Βέβαια, η απεξάρτηση από τις ουσίες είναι συνήθως μια μακροχρόνια και επίπονη διαδικασία και για τον ίδιο τον ασθενή αλλά και για το οικογενειακό του περιβάλλον, δε παύει να είναι όμως η μόνη ορθή αντιμετώπιση του προβλήματος αυτού. Γι αυτό το λόγο, αυτό που οφείλει να κάνει ο καθένας μας είναι να προτρέπει αυτούς τους ανθρώπους στην απεξάρτηση και να συνεισφέρει είτε με υλική είτε με ψυχολογική υποστήριξη προς τα άτομα αυτά.

Το δικό μου συμπέρασμα από όλη αυτή την ιστορία είναι ότι οι άνθρωποι σήμερα είμαστε πολύ φτωχοί. Αυτό που μας κάνει φτωχούς, είναι η έλλειψη της αγάπης για τον συνάνθρωπο, η έλλειψη εμπιστοσύνης, συμπόνιας και αλληλεγγύης. Οι ηθικές αξίες που μας έχουν μεταλαμπαδεύσει οι πρόγονοί μας πλέον υπάρχουν μόνο θεωρητικά, λίγοι είναι αυτοί που τις εφαρμόζουν στη πράξη. Όπως πολύ εύστοχα παρατήρησε ένας δάσκαλός μου, αυτό που χρειάζεται σήμερα στο κόσμο είναι ένας δεύτερος διαφωτισμός, καθώς η επίδραση του πρώτου φαίνεται πως έχει αρχίσει να ξεφτίζει.

Facebook

Likebox Slider Pro for WordPress